Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS) w dniach 1-4 kwietnia 2006 roku przeprowadziło badanie na reprezentatywnej próbie dorosłych Polaków (1025 respondentów), którego celem było pozyskanie opinii m.in. na temat poczucia bezpieczeństwa.

Ocena stanu bezpieczeństwa w Polsce

Utrzymuje się zaobserwowana w zeszłym roku wyraźna poprawa opinii o stanie bezpieczeństwa w kraju i w miejscu zamieszkania. W roku bieżącym spadł (w granicach błędu statystycznego) nieznacznie odsetek badanych postrzegających Polskę jako kraj, w którym żyje się bezpiecznie i wynosi 43%, mimo to jest on nadal wyższy niż w kilkunastu poprzednich latach. Natomiast nadal przeszło połowa ankietowanych (53%) deklaruje, że Polska nie jest krajem bezpiecznym.

W stosunku do ubiegłego roku nie zmieniły się oceny stanu bezpieczeństwa w miejscu zamieszkania. Dla 78% Polaków ich miejsce zamieszkania można nazwać bezpiecznym, a dla co piątego otoczenie, w którym mieszka nie jest źródłem poczucia bezpieczeństwa. Oceny te różnią się między sobą w zależności od wielkości zamieszkiwanej miejscowości. Najbezpieczniej czują się mieszkańcy wsi i miast do 20 tys. mieszkańców. Natomiast w miastach średnich i dużych niemal co trzeci mieszkaniec nie czuje się bezpieczne.

Duża rozbieżność między poczuciem bezpieczeństwa w skali kraju i w miejscu zamieszkania jest widoczna od początku okresu transformacji. W pierwszym przypadku na takie postrzeganie ma silny wpływ stereotyp Polski, utrwalany przez media, jako kraju niebezpiecznego. Natomiast w odniesieniu do bezpieczeństwa w miejscu zamieszkania, gdzie respondenci w odpowiedziach kierują się bardziej własnymi obserwacjami i doświadczeniami niż przekazem medialnym poczucie bezpieczeństwa jest na wysokim poziomie.

Poczucie zagrożenia przestępczością

43% dorosłych Polaków nie ma obaw, że stanie się ofiarą przestępstwa, odmienne poczucie ma przeszło połowa (55%) ankietowanych (spadki i wzrosty w granicach błędu statystycznego). Natomiast blisko dwie trzecie (64%) deklarowało obawę, że ofiarą przestępstwa może stać się ktoś z ich najbliższej rodziny. Poczucie bezpieczeństwa osobistego oraz najbliższych znacznie się różni w zależności od miejsca zamieszkania. Najmniej boją się mieszkańcy wsi i miast do 20 tys., najbardziej mieszkańcy największych miast.

Na podstawie opinii dotyczących obaw o bezpieczeństwo własne i osób najbliższych CBOS określił stopień osobistego poczucia zagrożenia przestępczością. Okazuje się, że w sumie co trzeci Polak jest wolny od lęku o to, że sam lub ktoś z jego najbliższych padnie ofiarą przestępstwa, blisko co drugi (48%) ma umiarkowane poczucie zagrożenia przestępczością, a co piąty odczuwa silny lęk.

Na opinie o stopień poczucia bezpieczeństwa duży wpływ mają własne doświadczenia respondentów. Wśród wszystkich uczestników badania aż 37% w ciągu ostatnich pięciu lat padło ofiarą jakiegoś przestępstwa, najczęściej była to kradzież lub włamanie. W tej grupie poczucie braku obaw o bezpieczeństwo własne lub najbliższych jest o połowę niższe niż u respondentów, którzy nie mieli takich doświadczeń.

Wykresy do komunikatu CBOS